Deventer Op Stelten Binnen de Perken blijkt speeltuin vol ontdekkingen

Dinsdag 13 juli 2021

De organisatie van Deventer Op Stelten kijkt terug op een historische editie van het festival. Een editie zonder mensenmassa’s en megalomane shows op de pleinen, maar met heldere restricties, tickets en intieme shows. Anders? Zeker. Maar tegelijkertijd een editie met nieuwe ontdekkingen waar we de komende jaren van kunnen genieten. Organisatoren Lisanne van Ewijk en Julius Bijlsma van dEVENTer: ‘Het was als een creatieve speeltuin, waarin we konden experimenteren met nieuwe soorten theater.’

‘Een interview nu?! Dat kan zo, ik heb je echt even nodig’, zegt programmeur Tanja Ruiter tegen Julius Bijlsma in de tuin van Loge Pentagram. Een paar seconden later zijn ze verdwenen. Verderop overlegt Lisanne van Ewijk met de leiding van de scouts, die het evenement ondersteunen. ‘Ja oké, regelen jullie dat? Fijn!’.  Ze bladert door een planning, haar telefoon rinkelt, de portofoon op haar heup kraakt. ‘Duidelijk. Begrepen’. Mensen lopen in en uit, stellen vragen en ogen gehaast. Alleen kijken naar dit ritueel geeft al een adrenalineshot. En dat is dan gemiddeld van 8 uur ’s ochtends tot soms 2 uur ’s nachts, tien dagen lang. ‘Maar het zorgt voor zóveel saamhorigheid. We zijn echt een familie die het samen flikt. Dat geeft ontzettend veel energie’, zegt Van Ewijk.

Intense tijd

We treffen de organisatoren middenin de apotheose van een heftige voorbereiding. Na maandenlange onzekerheid is Deventer Op Stelten echt realiteit geworden. ‘Het was een intense tijd’, zegt Lisanne van Ewijk. ‘We hebben in een goeie drie maanden het volledige festival opgezet. Waar we normaal alles in januari helder hebben, konden we nu pas vanaf maart aan de slag. Vergunningen regelen, voorstellingen vinden en programmeren, een ticketsysteem opzetten, geschikte locaties vinden... Daarnaast bleef de onzekerheid knagen. Hoe ontwikkelt de pandemie zich? Komt er een nieuwe lockdown of juist versoepelingen? Eigenlijk wisten we pas op 26 juni, toen de versoepelingen officieel waren, dat het echt door kon gaan.’

Binnen de Perken

Het resultaat was een historische Deventer Op Stelten: Deventer Op Stelten Binnen de Perken. Geen traditioneel vierdaags festival met groots theater in de straten van de stad, maar een tiendaags evenement met kleinere voorstellingen in (binnen)tuinen, hofjes of zalen en voor een beperkt publiek. Intiemere shows waarin het publiek en de artiesten geraakt worden. ‘Soms grappig, soms indringend, waarbij veel thema’s uit de coronaperiode op verschillende manieren terugkwamen’, zegt Van Ewijk.  Zelf was ze bijvoorbeeld onder de indruk van NIETS van het duo Die.F. ‘Hierbij zat je oog in oog met de artiest. Neus tegen neus, met een glazen deur ertussen. Als symbool voor het naar elkaar brengen van artiesten en toeschouwers. Slechts zeven minuten, maar erg ongemakkelijk haha.’

Saamhorigheid

Voor Julius Bijlsma sprong de hypnotiserende dans van Cie Monad in de Bergkerk eruit. ‘Maar daarnaast vond ik de silhouetten van dRift bijzonder. De verlichte silhouetten in de buitengracht brengen het festival mooi tot leven in de stad én symboliseren het publiek dat we helaas moesten missen.’ Maar misschien nog wel indrukwekkender vond hij de behulpzaamheid. Als nieuwkomer leerde de Utrechter Deventer de afgelopen maanden kennen als saamhorig en betrokken. ‘De gemeente dacht heel goed mee, mensen boden hun hulp aan, stelden hun tuinen beschikbaar voor voorstellingen. Iedereen dacht mee en wilde het mede mogelijk maken. Dat was mooi om te zien.’

Creatieve speeltuin

Met al die hulp en de geestdrift van de eigen organisatie wist dEVENTer een festival neer te zetten dat binnen een paar uur uitverkocht was én enthousiast werd ontvangen door het publiek. Tegelijkertijd boden de gedwongen restricties juist nieuwe mogelijkheden. Juist nu het allemaal anders moest, konden ze ook echt eens iets anders proberen. Van Ewijk: ‘Deze editie voelde als een creatieve speeltuin. Waar we altijd gericht waren op aansprekende straatacts en grote producties voor een groot publiek, moesten we nu experimenteren met andere vormen van theater én nieuwe locaties in de stad. Bijvoorbeeld 1-op-1-voorstellingen als Tea Ritual van Iris Carta. In de prachtige binnentuin van Karoly Szekeres in de Kleine Overstraat schonk Iris de toeschouwer 40 minuten lang onverdeelde aandacht om de eenzaamheid van de afgelopen tijd te compenseren. Dit soort voorstellingen hadden we anders nooit geprobeerd.’

Toekomst

De kans is dus groot dat we de effecten van deze bijzondere editie de komende jaren terugzien in Deventer Op Stelten. Maar één ding moet absoluut weer terugkeren naar het ‘oude normaal’: het grote publiek. Bijlsma. ‘Uiteindelijk willen we zoveel mogelijk toeschouwers en artiesten blij maken, dus we hopen echt dat we volgend jaar weer iedereen mogen verwelkomen.

Geschreven door Luuk Talens
Foto door Grietje Mesman

Dit artikel is onderdeel van de InDeventer-serie. Daarin vertellen Deventenaren hoe zij op een bevlogen, creatieve en een tikkeltje eigenwijze manier werken aan de dromen van de stad en omgeving. Want natuurlijk hebben we de skyline, de historische straatjes en het groene buitengebied, maar wat Deventer echt bijzonder maakt? De mensen. 

Tevens geplaatst in het Deventer nieuws.